GEYVE İLÇESİ
Geyve ilçesi 1839 tarihinde ilçe olmuştur. 1939'da belediye teşkilatı kurulmuştur. İl merkezine uzaklığı 35km'dir. Yüzölçümü 780km²
olan ilçenin denizden yüksekliği 80m'dir. Arazinin Sakarya nehri boyunca Bayat, Eşme ve Doğantepe arasındaki takriben %20'lik kısmı ova, bakiye %80'i
ise dağlık ve ormanlıktır. İlçenin Doğusu Taraklı ve Karapürçek, Batısı Pamukova, Kuzeyi Adapazarı (Sakarya Merkez) ve Sapanca, Güneyi ise Osmaneli ve
Gölpazarı ilçeleri ile hemhuduttur. İklim genelde ılıman ve yağışlıdır. Akdeniz, Karadeniz ve Karasal İklimlerin karışımıdır.
İlçeye bağlı 1 bucak, 2 belediye ve 63 köy bulunmaktadır. 1988 yılında Taraklı ve Pamukova bucakları ilçemizden ayrılarak ilçe yapılmışlardır. Bu son
bölünmeden sonra halen 63 köy, 1 kasaba (Alifuatpaşa) ve ilçe merkezi olmak üzere 65 idari yerleşim birimi kalmıştır. İlçe merkezinde 6 mahalle,
Alifuatpaşa Beldesinde 4 mahalle mevcuttur. Köylere bağlı ve yakınında mahalle olarak 64 adet yerleşim birimleri bulunmaktadır.
Tarihi
İlçemizin ismi Rumca GEKVE kelimesine dayanmaktadır. Türklerce Geyve söylenegelmiştir.
Geyve Türklerce 1312'de Osman Gazi Devrinde fetih edilmiştir. Tarihi olarak 150 akçelik bir Kazayı şerif olduğu kaydedilmiştir. Geyve 1338'de kaza
olmuştur. 33km'lik bir yolla Sakarya'ya bağlıdır. Milli Mücadelenin önemli merkezlerinden biridir. 1920'lerde Yunan işgal ve hücumları karşısında derhal
"Geyve ve Havalisi Grup Komutanlığı" adı ile milis teşkilatı kurulmuştur.
Daha sonra istiklal harbi komutanlarından Ali Fuat CEBESOY Paşa şimdi kendi adı ile anılan kasabamızda karargah kurarak milli mücadelede mühim vazifeler
ifa etmiştir. Bunun neticesinde Geyve işgal görmemiş, düşman buraya yaklaşamamıştır.
Nüfusu
2007 Yılında yapılan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemine göre İlçemizin merkez nüfusu 19.802 dir. Alifuatpaşa kasabası ise 5692 nüfusa sahiptir. 63 köyün
toplam nüfusu ise 22.429 olup, ilçemizin merkez ve köylerle toplam nüfusu ise 45.923 dir.
Köylerin nüfusu genelde azdır. 0-100 nüfusu olan 12 köy, 101-250 nüfusu olan 25 köy, 251-500 nüfusu olan 13 köy, 501-1000 nüfusu olan 10 köy ve 1000'den
yukarı nüfusu olan 3 köy mevcuttur. Doğumla nüfus artışı çok azdır. Göç sebebi ile ciddi bir artış ve hareketlilik mevcut değildir. Toplam nüfusun %43'ı şehir
ve kasabalarda, %57'ı ise köylerde yaşamaktadır.
Sosyal Durum
İlçe halkı sürekli yerleşik olanlarla (Manav Yerli) Muhacere ve mübadele esnasında naklen ve Kafkasya ve Balkanlardan gelenler ve yurt içi nüfus hareketi
neticesi Karadeniz Bölgesinden gelenlerden müteşekkildir. Halkın tamamı etnik ve itikadi bütünlük arzetmektedir. Herhangi bir farklılık yoktur. Halk genel
olarak örf, adet ve ananesine bağlıdır. Gelenekler kuvvetle yaşatılmaktadır. Bayram, düğün, cenaze veya yardımlaşma ile ilgili hususlarda bu açıkca görülmektedir.
Halk gerek karşılıklı olarak birbirine, gerekse devlet görevlilerine son derece hürmetkardır.İş ve çalışma hayatı sosyal hayatın yarattığı düzende, düzenli
bir şekilde devam eder. İş hayatından doğan anlaşmazlıklar yoktur. Evler genelde sıhhi ve sağlıklıdır. İlçede % 70 oranında ziraat yapıldığından konutlar da
bu yapıya uygundur. Köyden kente göç hızı yavaştır.
Turizm
Ali Fuat Paşa Kuvay-i Milliye Müzesi
Geyve'nin Alifuatpaşa kasabasında bulunan Kuvay-i Milliye Müzesi, Alifuatpaşa Parkı'nın yanında yer almaktadir. 1956 yılında tek katlı olarak inşa edilen
yapı, uzun süre belediye binası olarak kullanılmıştır. 1983 yılında 2. katı ilave edilen bina, Sakarya Valiliği'nin sağladığıi imkanlarla onarılarak özel müze
haline dönüştürülmüş ve 30 Ekim 1989 tarihinde ziyarete açılmıştır.
Müzede sergilenen belgeler; Mondros Mütarekesi'nin imzalandığı 30 Ekim 1918 ile Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin vatanın kaderini eline eline aldığı, 23
Nisan 1923 tarihleri arasında Kuvay-i Milliye adı verilen devreyi kapsamaktadır.
İki kattan oluşan müze binasının birinci katı, Kuvay-i Milliye Müzesi olarak düzenlenmiş olup bu katta bir ölüm kalım devri olan bu dönemin önemli şahsiyetleri
ile olaylarına ilişkin belgeler ve kitaplar sergilenmektedir.
Binanın ikinci katında ise ilk Kuvay-i Milliye Genel Komutanı ve Garp Cephesi Komutanı Ali Fuat (Cebesoy) Paşa'dan kalan fotoğraf, belge, hatıra ile O'na
ait kişisel eşyaları sergilenmektedir. Her yıl 10 Ocak'ta Anma Töreni düzenlenmektedir.
Sakarya (Ali Fuat Paşa) Köprüsü
Sakarya nehri üzerinde, Ali Fuat Paşa kasabasında bulunan köprünün ilk yapılışı 562'dir. Köprünün genişliği 7,5m, uzunluğu 198m olup, 6 ayak üzerine taştan
yapılmıştır. Köprünün 4 ayağı Sakarya nehri içerisinde bulunmaktadır. Köprünün mimarı ve mühendisi Abdullah Fakir'dir.
Köprünün bir özelliği de namazgahlı olmasıdır. Sakarya Köprüsü olarak da anılan köprü, tarihi ipek yolu üzerindedir. Yıldırım Bayazıt'ın ve Yavuz Sultan
Selim'in doğu seferlerine giderken bu köprüyü kullandıkları, Evliya Çelebi'nin de Ali Fuat Paşa Köprüsünden geçip, Geyve-Taraklı-Göynük-Mudurnu-Nallıhan-Beypazarı
üzerinden yoluna devam ettiği Seyahatname'sinden anlaşılmaktadır.
Kurtuluş Savaşı mücadelesinde Ali Fuat Cebesoy komutasındaki Kuvay-i Milliye güçlerince Geyve'nin savunulması açısından köprünün önemi büyüktür.
Elvan Bey İmaret Camii
Yalniz imaret olarak 1450 yılında inşa edilen yapı, günümüze dek bütün özelliklerini muhafaza etmiştir. Bugün, İlçe Halk Kütüphanesi olarak kullanılan
imarethane, Mevlana Celaleddin Rumi'nin oğlu Sultan Veled'in kızı Mutahhara Hatun'dan doğan Germiyan beyi Süleyman Şah'ın kızı Devlet Hatun'un Yıldırım Bayazıt'a
gelin getiren ati yedekleyen çeşnigirbaşı (asçı başı) Paşacık Ağa'nın oğlu olan Elvanbey tarafından yaptırılmıştır. Yapının bahçesinde imaretin banisi Elvan Bey'in
mezarı bulunmaktadir. Üç kubbeli olan Elvanbey İmaret Camii 1698 ve 1969 yıllarında iki kez tamir görmüştür.
Ekonomi
İlçe ekonomisi % 70 tarıma dayalıdır. Toplam tarım alanı 19.922 hektardır. Bunun 4.460 hektarında sulu tarım, geri kalan 15.462 hektarlık kısmında ise kuru
tarım yapılmaktadır. Üretimi yapılan başlıca ürünlerden özellikle bölge çapında bağcılık ve meyvecilik önemli bir gelirdir.
İlçemizde çiftçi ailesi yaklaşık 6.400 dir. Bunun 4.076'sı köylerde, geri kalanı da merkezde oturmaktadır.
Önem sırasına göre tarla bitkilerinden buğday 17.500 ton, kuru soğan 1.500 ton, şeker pancarı 4.250 ton, arpa 6.000 tondur. Sebzelerden domates 33.600 ton,
ıspanak 2.500 ton, meyvelerden üzüm 19.140 ton, elma 61.000 ton, ayva 17.640 ton, kiraz 13.270 ton olarak sıralanmaktadır.
İlçemizde hayvancılık genellikle büyükbaşlarda besicilik ve süt sığırcılığı şeklindedir. Besi tavukçuluğu da son yıllarda artış göstermektedir. Alifuatpaşa
Kasabasında halen yıllık 700 bin kesim yapan Şen Piliç A.Ş. Entegre tesisi mevcuttur. Arıcılık 35 köyde 71 çiftçi ailesi tarafından 1.495 fenni, 400 adette eski
tip olmak üzere 1895 kovanda yapılmaktadır. 33.297 Kg. bal ve 1.00 Kg. bal mumu elde edilmektedir.
|